گویش های محلی

گویش محلی ورزنه و روستاهای بخش بن رود                 

در پهنه بزرگی از مراکز ایران مردمانی زندگی می کنند که کم و بیش گویش آنها یکسان است. این منطقه از شمال پارس آغاز شده و بخشهای جنوب شرقی اصفهان (کوهپایه، بن رود، جلگه، جرقویه علیا و جرقویه سفلی )و بخشهای شمالی (میمه) و همچنین شهرستان های نایین، اردستان، نطنز، دلیجان و خوانسار را در بر می گیرد.مردم این منطقه تا حدودی در فرهنگ و تمدن هماهنگی دارند و به زبانی سخن می گویند که خود شاخه ای از زبان پهلوی ساسانی و پارسیک جنوبی است و محققین و پژوهشگران نیز سمنان و بخش هایی از کاشان و اصفهان را از یادگار های زبان پهلوی (پارتى) می دانند پیش از زمان پیدایش در زمان ساسانیان زبان مردم ایران زبان پارسیک یا پهلوی ساسانی بوده و این لهجه ای از زبان پهلوی اشکانی به شمار می‌رفت که در جنوب ایران رواج داشت. لذا پیش از اسلام چون این سرزمین به استان فارس نزدیکتر بوده بنابراین به همان لهجه پهلوی اشکانی سخن می راندند و می توان گویش کنونی مردم این سامان را بازمانده ی زبان پارسیک یا پهلو ی ساسانی دانست.

در کتاب جغرافیای اصفهان آمده است :"نشانه ای که از قدمت اصفهان در دست داریم گویش مردم اصفهان، دهستانها و روستاهای اطراف آن به ویژه گویش مردمان زفره، زواره، اردستان، برخوار، جرقویه و کوهپایه و پیرامون سده که از گونه اوستا و پارسی و سکایی و پهلوی و پارسیک سغدی است می باشد. و هنوز که چهارده قرن از روزگار ساسانیان می گذرد با این همه ی فراز و نشیب ها به یادگار مانده است که در نوشتار واژه هایی از چگونگی گویش مردم ورزنه را که از بازماندگان مردم شهر کهایی چون "سبا" می باشند، می آوریم هر چند که برخی از آثار دوران اشکانی و ساسانی  ویران شده و برخی برخی جای خود را به روستاهای جدید و کوچک داده اند  ولی همگی به همان زبان سخن می گویند و پس از حمله اعراب پذیرش دین اسلام این زبان از رونق افتاده و به جای زبان پارسی رواج یافت، مردم ورزنه بر این باورند که زبان آنان ریشه زردشتی دارد.هر چند می گویند زبان ولاتی ورزنه ای را یهودیان اصفهان می فهمند.

زبانهای ایرانی متعدد هستند که عده‌ای تعداد آنها را سی نوع نام برده‌اند.

1ـ زبان ارانی 2ـ زبان خوزی 3ـ زبان رامهرمزی 4ـ زبان مراغه 5ـ زبان همدانی 6ـ زبان سفدی 7ـ زبان بخارائی 8‌ـ زبان سمرقندی 9ـ زبان مروی 10ـ زبان هرات 11ـ  زبان نیشابوری 12ـ زبان بلخی 13ـ زبان بامیان و طخارستان 14ـ زبان خوارزمی ـ اصطخری 15ـ زبان سجستانی 16ـ زبان طوس 17ـ زبان بست 18ـ زبان کوچی 19ـ  زبان مکری    20ـ‌ دیلمی‌ـ ‌اصطخری 21ـ زبان طبری ـ بنا 22ـ زبان قومی و جرجان 23ـ  زبان رازی 24ـ زبان قزوینی 25ـ زبان بلوچی 26ـ زبان بارزی 27ـ‌زبان جوزجانی 28ـ  زبان لهجه‌های روستایی خراسان 29ـ زبان کرمانی 30ـ زبان فهلوی ـ اصطخری. منبع:حسین بهاری ورزنه، پایان نامه کارشناسی در رشته ادبیات  

/ 2 نظر / 54 بازدید
ماه بانو

جالب بود ولی دقیقا متوجه نشدم گویش اصفهانی ریشه در زبان دیگری جز فارسی دارد؟

محمد صادق

تمیز بود از شما متشکرم من هم اهل ورزنم